ΞΕΝΑΓΗΣΗ ΣΤΟ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ

phoca_thumb_l_dsc_2889_fix
Photo: Γιώργος Δάλλας|Μια άλλη οπτική του Μουσείου

Το ραντεβού είχε οριστεί για λίγο μετά τις 10:00 πμ. Με το αυτοκίνητο διασχίσαμε το κέντρο της Λάρισας και αφού κινηθήκαμε νότια, φτάσαμε στο Μεζούρλο. Εκεί, στην κορυφή του λόφου, διακρίνονταν ανάμεσα στα δέντρα το επισκέψιμο πλέον για το κοινό Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας. Στον προαύλειο χώρο βρίσκονταν ήδη σταθμευμένο ένα τουριστικό λεωφορείο, το οποίο μετέφερε ένα γκρουπ μαθητών προκειμένου να θαυμάσουν τα εκθέματά του. Αργότερα θα ακολουθούσαν κι άλλα. Ακινητοποιήσαμε κι εμείς το αυτοκίνητο και κατεθυνθήκαμε στην είσοδο του κτιρίου. Η αρχαιολόγος και προϊσταμένη του Διαχρονικού Μουσείου, Σταυρούλα Σδρόλια μας περίμενε ήδη. Έπειτα από τις απαραίτητες συστάσεις, βρεθήκαμε στην αίθουσα υποδοχής, καθώς χάριν του ρεπορτάζ είχε αναλάβει η ίδια την ξενάγησή μας στην έκθεση. Πριν περάσουμε στην αίθουσα που αναπτύσσεται η έκθεση κοντοστεκόμαστε για λίγο και η ξενάγηση ξεκινά.

phoca_thumb_l_diaxroniko - eisodosΤο Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας, όπως μας επισημαίνει η κα Σδρόλια, θεμελιώθηκε πριν από περίπου 20 χρόνια, αλλά τα εγκαίνιά του πραγματοποιήθηκαν μόλις στις 28 Νοεμβρίου του 2015. Τα τρία κτίρια συνολικής έκτασης 11.750 τμ. από τα οποία αποτελείεται χτίστηκαν σταδιακά και αναπτύσσονται σε δύο έως τέσσερα επίπεδα, ενώ το οικόπεδο έκτασης 54 στρεμμάτων έγινε δωρεά του Δήμου Λαρισαίων στο υπουργείο Πολιτισμού. Συνολικά εκτίθενται περί τα 2.000 αντικείμενα. Αυτά προέρχονται από ανασκαφές που διενεργήθηκαν κατά τη διάρκεια του 20ου αι. μέχρι και σήμερα στη Θεσσαλία, κυρίως στο νομό Λάρισας αλλά και στην ευρύτερη περιοχή. Η βασική αφήγηση της έκθεσης είναι ο θεσσαλικός χώρος διαχρονικά, η θεσμική οργάνωση των κοινωνιών και η πορεία που προηγήθηκε προς την οργάνωση αυτή. «Αυτό που εντυπωσιάζει τους επισκέπτες είναι ότι θα δουν απ’ όλες τις περιόδους της ιστορίας αντικείμενα. Θα ξεκινήσουν από την παλαιολιθική εποχή, θα περάσουν όλες τις φάσεις που πέρασε η ιστορία στην περιοχή μας και θα τελειώσουν με μεταβυζαντινα κειμήλια και σύγχρονη τέχνη. Αυτή η πρωτοτυπία τους κεντρίζει το ενδιαφέρον. Είναι επίσης σημαντικό το γεγονός ότι πολλά εκθέματα πλαισιώνονται με βίντεο και φωτογραφίες, τα οποία δίνουν μια σύγχρονη δυναμική και αυτό αρέσει ιδιαίτερα στη νεολαία» μας τονίζει η κα Σδρόλια.

Μετά από μερικά λεπτά ακινησίας προχωράμε προς την κεντρική αίθουσα. Ο φωτισμός χαμηλώνει και μια σειρά από εντυπωσιακά αντικείμενα που μας ταξιδεύουν χιλιάδες χρόνια πίσω στο χρόνο ξεδιπλώνονται μπροστά μας. Η πρώτη ενότητα της έκθεσης είναι αφιερωμένη στην Παλαιολιθική Εποχή. Εδώ παρουσιάζονται ενδεικτικά εργαλεία από πυριτόλιθο και χαλαζία της Ανώτερης και Μέσης Παλαιολιθικής περιόδου, από πρώτα δηλαδή βήματα του ανθρώπου στην περιοχή μας, τα οποία βρέθηκαν στις όχθες του Πηνειού ποταμού. Μαζί με τα εργαλεία εκτίθενται κάποια απολιθωμένα οστά ζώων χαρακτηριστικών για την πανίδα της περιοχής αυτής πριν 30-45 χιλιάδες χρόνια.

Ακολουθώντας το ταξίδι μας από το μακρινό παρελθόν στο παρόν και ακολουθώντας την πορεία της έκθεσης, αφήνουμε πίσω μας την Παλαιολιθική Εποχή και μπαίνουμε στην ενότητα της Νεολιθικής Εποχής, η οποία καταλαμβάνει μεγάλη έκταση στο Μουσείο, καθώς είναι πολύ σημαντική για την περιοχή μας. «Η πεδιάδα της Θεσσαλίας γενικά, είναι ο τόπος από τον οποίο ξεκίνησε η νεολιθική τέχνη που αποτελεί μοναδικό φαινομενο για όλη την Ευρώπη. Την περίοδο αυτή ξεπηδούν εκατοντάδες οικισμοί, ο ένας μετά τον άλλον, απ΄το 6.000 π.Χ. κι αυτό το φαινόμενο το αναπτύσσουμε στο μουσείο με πρωτότυπη ματιά και σύγχρονη δυναμική. Όσο μπορούμε φυσικά. Είναι η εποχή που οι άνθρωποι έχουν ήδη εξημερώσει τα ζώα, έχουν εφεύρει τη γεωργία και αναπτύσσουν ήδη και τις τέχνες» εξηγεί η κα Σδρόλια. Το βλέμμα τώρα εστιάζει στα διακοσμημένα με ανθρώπινες μορφές αγγεία των πρώτων γεωργών και κτηνοτρόφων, αλλά και στα κοσμήματα. Το εντυπωσιακότερο ίσως έκθεμα την ενότητας αυτής είναι οι τάφοι. «Εκτίθενται όπως βρέθηκαν κι αυτό έχει την πρωτοτυπία του. Μπορούμε να δούμε και καύσεις νεκρών όσο και απλές ταφές, ενταφιασμούς χωρίς καύση. Οι ανασκαφές έγιναν πολλά χρόνια πριν κι αυτά φυλάγονταν σε αποθήκες όπως πολλά από τα χιλιάδες ευρήματα που υπάρχουν στο Μουσείο».

Χρονικά αλλά και χωροταξικά ακολουθεί η Εποχή του Χαλκού και του Σιδήρου. Το ενδιαφέρον κεντρίζουν αγγεία και μικροαντικείμενα που σχετίζονται με τις καθημερινές πρακτικές του ανθρώπου. Μοναδικό, εμβληματικό εύρημα της ενότητας αποτελεί το μεγαλιθικό μνημείο (μενχίρ) από τη Σουφλί Μαγούλαπου δεσπόζει στο κέντρο της ενότητας. Εξίσου εντυπωσιακά είναι τα κοσμήματα και αγγεία της Μυκηναϊκής περιόδου αλλά τα πρώτα δημιουργήματα σε μέταλλο, τα εγχειρίδια αρχόντων που έζησαν στην περιοχή μας.

Η ξενάγηση συνεχίζεται και οι εικόνες που αντικρίζουμε μπροστά σε συνδυασμό με την αφήγηση της κας Σδρόλια μας μεταφέρουν στα αρχαϊκά και κλασικά χρόνια. Εδώ ξεχωρίζουν ιδιαίτερα τα γλυπτά, κυρίως οι μαρμάρινες στήλες. «Πρόκειται κυρίως για επιτύμβιες στήλες καθώς, διακρίνουμε μορφές πολεμιστών που κατάγονταν από σημαντικές οικογένειες. Αυτό προκύπτει από από τις επιγραφές αλλά και την ενδυμασία» μας λέει η κα Σδρόλια. Υπάρχουν επίσης δείγματα καλής αγγειογραφίας, εισηγμένα, μάλιστα κάποια από την Αθήνα. Ήθελαν να είχαν οι Θεσσαλοί ότι καλύτερο κυκλοφορούσε στην εποχή τους. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η έκθεση νομισμάτων, αλλά και η ειδική ενότητα που είναι αφιερωμένη στα αγωνίσματα που διεξάγονταν στη Θεσσαλία και είχαν σχέση με την εκτροφή των αλόγων και την ιππική δεξιοτεχνία των Θεσσαλών, όπως τα ταυροθήρια. «Ακόμη και οι γυναίκες ήταν ιδιοκτήτριες αρμάτων συμμετείαν στους αγώνες». Στη συγκεκριμένη ενότητα μάλιστα δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στη ζωή της γυναίκας. Μέσα από τις επιτύμβιες στήλες που εκτίθενται μπορεί να αντιληφθεί κανείς τη θέση της μέσα στην οικογένεια και την κοινωνία.

Καθώς το ταξίδι μας στο χρόνο, από το παρελθόν στο μέλλον, συνεχίζεται και ο βηματισμός μας ακολουθεί τη λογική πορεία της έκθεσης κάνουμε μια μικρή στάση στα ευρήματα από το μυθικό βουνό, τον Όλυμπο και θαυμάζουμε τα περίτεχνα αγαλμάτα που ανακαλυφθηκαν εκεί, ενώ δύσκολα μπορούμε να προσπεράσουμε τα αγάλματα με του Α’ και Β’ Αρχαίου Θεάτρου που φιλοξενούνται στην έκθεση. Εξίσου εντυπωσιακά είναι και τα αντικείμενα από το πράσινο θεσσαλικό μάρμαρο, το ακριβότερο ρωμαϊκό μάρμαρο από το Ομορφοχώρι, λίγο έξω από την Λάρισα.

Λίγο πριν φτάσουμε στο τέλος του νοερού ταξιδιού μας, φτάνουμε στην ενότητα της παλαιοχριστιανικής περιόδου. Τα ψηφιδωτά δάπεδα που προέρχονταν από πολυτελείς κατοικίες είναι πιθανολογώ από τα πιο ενδιαφέρονται εκθέματα. «Υπάρχουν πολλά ψηφιδωτά τα οποία δείχνουν την ακμή της Λάρισας στα πρώιμα βυζαντινά χρόνια. Ήταν πολύ συχνό εύρημα. Παλιότερα, τις εποχές που η Λάρισα ανοικοδομούνταν βρίσκαμε πολύ συχνά ψηφιδωτά. Ένα μικρό τμήμα από αυτά εκτίθεται στο μουσείο. Χαρακτηριστικές είναι επίσης οι τοιχογραφίες, οι επιγραφές, τα αντικείμενα λειτουργικού εξοπλισμού που παρουσιάζουν τη θρησκευτική τέχνη της εποχής, αλλά και τα ευρήματα από τη βασιλική του Αγίου Αχιλλείου.

Φιλοξενούνται ακόμη στην έκθεση αρκετά αντικείμενα από το Κάστρο Βελίκας, μια σχετικά πρόσφατη ανασκαφή, η οποια όμως έδωσε πολλά καινούρια και ενδιαφέροντα στοιχεία, αντιπροσωπευτικά έργα της αρχιτεκτονικής γλυπτικής και της επιτοίχιας ζωγραφικής των εκκλησιαστικών κτιρίων στη Λάρισα, το Όρος των Κελλίων, την Κρήνη Τρικάλων και άλλες θέσεις. Η έκθεση κοσμημάτων που αποτέλεσαν κτερίσματα τάφων καθώς και η παράθεση αντιπροσωπευτικών δειγμάτων από την τοπική εφυαλωμένη κεραμική ολοκληρώνουν τη σύντομη ξενάγησή μας από την παλαιολιθική στη βυζαντινή περίοδο και επιστρέφουμε στο σήμερα λίγο πριν συναντήσουμε την έξοδο, ρίχνοντας μια ματιά στα έργα σύγχρονης τέχνης που φιλοξενούνται στην αντίστοιχη ενότητα.


Διαβάστε επίσης: Το Διαχρονικό τίμησε τη διαχρονικότητα του έργου του Κ. Γαλλή


Αφού ευχαριστήσαμε την κα Σδρόλια για την όμορφη ξενάγηση, επιβιβαστήκαμε ξανά στο αυτοκίνητο και πήραμε πάλι το δρόμο της επιστροφής. Εν τω μεταξύ Μουσείο γέμισε μαθητές που ήρθαν για να ζήσουν μια ανάλογη εμπειρία με τη δική μας.

ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΣ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

pemptiguide

ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗ ΛΑΡΙΣΑ;

Πέμπτη σήμερα και στην πόλη μπορούμε να κάνουμε check in (συμπεριλαμβάνεται το πρόγραμμα της Παρασκευής λόγω απεργίας των ΜΜΕ):